Onze slaap zorgt voor het noodzakelijke lichamelijk en geestelijke herstel van ons lichaam. Tijdens de slaap worden onder andere de informatie van de dag ervoor verwerkt en gaat ons lichaam zich ook fysiek herstellen door oa groeihormonen aan te maken en het afweersysteem op te laden.

De behoefte aan slaap verandert evenwel met de leeftijd. Vanaf vijftig jaar wijzigt het slaappatroon. De oudere mens heeft minder slaap nodig, maar ook de kwaliteit ervan neemt af. Doordat de slaap oppervlakkiger is, zal men vaker wakker worden, vandaar dat men vaker korte slaapjes houdt. Daarom is het als senior nuttig om twee periodes per dag te slapen: Een kort middagdutje in combinatie met een langere periode ’s nachts. Een middagdutje van een kwartier tot anderhalf uur is vaak voldoende om zich weer energieker te voelen, zonder dat de nachtrust negatief beïnvloed wordt.

Voor alle leeftijden blijft het essentieel om zo goed en kwaad mogelijk zijn eigen biologisch ritme te volgen. Er zijn immers twee types mensen met betrekking tot het slaappatroon en de biologische klok: De ochtendmens en de avondmens. De ochtendmensen hebben geen moeite met opstaan, maar zijn ’s avonds wel sneller moe. De avondmensen zijn dan ’s morgens minder genietbaar, maar kunnen het ’s avonds langer volhouden.

Voor men naar de huisarts stapt met vragen omtrent slapen, kan men zelf reeds een aantal kleine ingrepen doen om de nachtrust te proberen te optimaliseren:

*) Hou rekening met je biologische klok. Als je een ochtendmens bent, kan je best niet teveel avonden laat gaan slapen. Probeer niet minder lang te slapen dan je eigenlijk nodig hebt, maar ook weer niet teveel.

*) Zorg voor een vaste omkadering bij het slapengaan. Steeds dezelfde handelingen doen voor te gaan slapen, werkt de slaap voor het lichaam in de hand. Kies ’s avonds voor ontspannende activiteiten (muziek, wat lezen, wandelen,…)

*) Vermijd alcohol voor het slapengaan. Ook nicotine bevordert de aanmaak van adrenaline, waardoor men moeilijk kan inslapen. Ga niet met honger slapen, maar neem ook geen al te zware en pikante maaltijden voor het slapengaan.

*) Zorg voor een goede slaapomgeving: De kamer moet goed verlucht zijn. Probeer de kamer ook enkel te gebruiken voor wat ie dient, dus geen televisiekijken op je slaapkamer. Vermijd eten en drinken in bed. Daarnaast moet de kamer goed verlucht en donker (ten tijde van het slapengaan).

Bij slaapproblemen waar u zelf niet uitgeraakt of bij een langdurig karakter ervan, raadpleeg uw huisarts. Hij zal een juiste behandeling opstarten, zodat u terug van een goede nachtrust kunt genieten. Zie ook onze pagina's over 'slaapwandelen' en 'Slapen voor kinderen' en 'Kinderbedtijd' en 'Een goede slaapkamer'.